MUZYKA

Tutaj jesteś -> muzyka »

Hip Hop

w węższym znaczeniu: alternatywny styl muzyczny, w szerszym: wyrastająca z niego kultura (wg niektórych kontrkultura, subkultura albo kulturę alternatywna), styl życia, moda itp.

Od muzyki do kultury

Za pioniera hip hopu uchodzi Kool Herc, Kool Herc Zdjęcie

emigrant z Jamajki, disc-jockey puszczający muzykę na ulicach Bronksu. Herc zaszczepił w Nowym Jorku tzw. soundsystem, czyli jamajską dyskotekę polegającą na miksowaniu płyt i śpiewaniu bądź rymowaniu do tych podkładów przez DJ-a. Sama melorecytacja, na Jamajce zwana toastingiem, ma jeszcze dłuższą tradycję, ponieważ wywodzi się prawdopodobnie z rytualnych zaśpiewów plemion afrykańskich. Podczas swych występów Herc i inni DJ-e nie ograniczali się do miksowania płyt, ale starali się również nawiązać żywy kontakt z publicznością: przez mikrofon komentowali przebieg imprez, pozdrawiali znajomych i zachęcali wszystkich do wspólnej zabawy, posługując się przy tym zwykle rymowanym slangiem. Stopniowy wzrost znaczenia tej zabawy słowem doprowadził do wyodrębnienia się osobnej grupy nazywanej MCs (Masters of Ceremony). Wyśpiewywane przez nich teksty początkowo były jedynie dodatkiem do muzyki puszczanej w klubach i na ulicach, z czasem jednak stały się najważniejszym składnikiem utworów hiphopowych. Rozwój rapu był również mocnym impulsem dla graffiti, napisów i rysunków malowanych w podziemiach metra, na wagonach i na murach kamienic.

Filary hip hopu

Podkłady muzyczne tworzone przez DJ-ów, rymowane melodeklamacje raperów, taniec breakdance oraz graffiti uznaje się na ogół za cztery filary całej kultury hip hop.

Hip hop w USA

Hip-hop powstał w początkach lat 70. XX wieku w ubogich dzielnicach wielkich amerykańskich miast zamieszkiwanych przez czarnych. Bieda, bezrobocie i przestępczość panujące na ulicach gett powodowały frustrację, poczucie wykluczenia i sprzeciw wobec supremacji białych Amerykanów. Na tym podłożu wyrastały postulaty i aspiracje czarnej młodzieży, która stworzyła i rozpowszechniła kulturę hip hop.

Można wymienić następujące fazy rozwoju amerykańskiego rapu: wczesne proste utwory i naiwne rymy, rymowane zapowiedzi i komentarze podczas dyskotek na początku lat 80., gangsta rap pod koniec dekady i trwająca obecnie (2004]) wybujała komercja.

Po nawiązaniu przez hip hopu lat 80. zeszłego wieku do poglądów Malcolma X, jego politycznym obliczem stała się nacjonalistyczna wersja islamu połączona z wątkami antykapitalistycznymi, bliskimi krytyce społecznej znanej z ideologii radykalnej lewicy.

Po kilku latach dominacji rapu polityczno-religijnego pojawił się inny nurt tej muzyki, tzw. gangsta rap. Sprzeciw wobec aparatu represywnego państwa przeistoczył się w nim w otwartą nienawiść do policji; etos człowieka z getta walczącego o własną godność zastąpił wzorzec jednostki żyjącej poza prawem, a zamiast postulatów przebudowy społeczeństwa pojawił się nacisk na indywidualny sukces finansowy połączony z eksponowaniem jego zewnętrznych atrybutów: kosztownej biżuterii, drogich samochodów i towarzystwa luksusowych kobiet. Gangsta-rap związany był mocno z subkulturą młodzieżowych gangów rywalizujących ze sobą o strefy wpływów w czarnych gettach.

W następnych latach hip hop stawał się coraz bardziej popularny, otwierały się przed nim podwoje rozgłośni radiowych i stacji telewizyjnych, telewizja MTV, początkowo w ogóle niechętna czarnym, wkrótce zaczęła puszczać ich muzykę, po czym stała się nawet wzorem politycznej poprawności (political correctness). Rap w USA przestał ograniczać się wyłącznie do czarnej publiczności, zdobywać popularność również wśród innych grup etnicznych, zwłaszcza tych dotkniętych społeczną marginalizacją – początkowo Latynosów, potem także białych.

Beastie Boys Foto

Beastie Boys to najbardziej znany zespól prezentujacy dobry Hip-Hop

Inni dobrze znani wykonawcy tego gatunku to Snoop Dog i KRS-One

Nie można tez zapomnieć o znanym wszystkim zespole Wu Tang Clan

Hip-hop w Polsce

Breakdance do polski trafił w połowie lat 80-tych przypuszczalnie za sprawą filmu Steana Leatana "Beat Street", który to zrobił wielką furorę w europie po festiwalu w Cannes. Pierwsze mistrzostwa polski odbyły się już w roku 1985 w Piotrkowie Trybunalskim. Z całą pewnością pierwsza grupa w Polsce to Be-Bop która została założona ok. 1986 tj. w dwa lata po sukcesie filmu „Beat Street”. Po wielkim Bumie Break'a w roku 1987 zostaje założona we Włocławku grupa Scrab Beat, której to liderem i założycielem jest Rober Nieznański. Trzeba także wspomnieć o grupie Gold Streat Boyz z Kołobrzegu. Ogólnie mówiąc pionierami Break'a w Polsce były na pewno dwie grupy Be-Bop (później Broken Step) i Scrab Beat. W Polsce hip hop na szerszą skalę pojawił się w lat 90. XX wieku. Choć w lat 80. pojedyńcze utwory rapowe, z udziałem samplera tworzyli Deuter, Kult, czy Dezerter. Na początku lat 90 pojawił się zespół SALEM z płytą SKATE, następnie zespół BAD MASTER C. Jednak pierwszą bliżej znaną płytą okazała się wydana w 1995 płyta Wzgórza YA-Pa 3. Niedługo potem zaczął się prawdziwy boomwraz z pojawieniem się płyty Alboom Liroya z Kielc, okrzykniętego twórcą polskiej odmiany gangsta rapu. Mimo że płyta osiągnęła w Polsce półmilionowy nakład, duże zachodnie koncerny w Polsce nie chciały inwestować w raperów. Wkrótce po Liroyu i Wzgórzu YA-PA 3 z własną płytą w zadebiutował Kaliber 44 z Katowic. Płyty w nakłądzie 50 tys.egz. wydała SP Records - mała wytwórnia, znana z płyt KULTU i Kazika, który ze swoim zespołem już w 1989 roku nagrał hiphopowy utwór 45-89, a w latach 90-tych Spalam się, Spalaj się i Oddalenie - pierwsze polskie płyty rapowe. SP Records wydało składankę, gdzie obok Kalibra i Wzgórza debiutowały młode zespoły m.in. Trials X i 1kHz z Warszawy, czy SA Prize z Częstochowy. Na scenie warszawskiej zaistniały zespoły takie jak według wielu przełomowa Molesta, Warszafski Deszcz, ZIP Skład oraz bardzo aktywny DJ 600 V. W Poznaniu i całej Polsce popularność zyskał Slums Attack i jego lider Peja, którego album okazał się wielkim sukcesem, a pochodzące z niego hity zapisały się jako jedne z największych przebojów 2001 i 2002r. Z Poznania wywodzi się też Nagły Atak Spawacza, Owal, 52 Dębiec, Lajner. Choć w kraju przeważał wtedy „uliczny” nurt hip hopu, pojawiły się i inne odmiany gatunku. Na Śląsku rozbłysnęła gwiazda zespołu Kaliber 44, którego pierwsza płyta, Księga tajemnicza. Prolog, reprezentuje gatunek nazwany hardcore-psycho rapem, z uwagi na mocne brzmienie, teksty o psychodelicznym wydźwięku oraz rapowaną warstwę liryczną. Jego twórca, Magik aż do samobójczej śmierci robił rap z Rahimem i Fokusem w zespole Paktofonika. Odbiegało to jednak znacznie od tego co robił Kaliber. Dzięki Kinematografi nastąpiła znaczna ewolucja na scenie. Fokus i Rahim kontynują to co robili wcześniej w składzie Pokahontaz robiąc coraz lepszy rap. Część sceny odbiegająca od wizerunku „raperów z ulicy” dziennikarze określają mianem kaliber 44 Zdjęcie

„inteligentnego hip hopu”. Zaliczani do niego są wykonawcy tacy jak: Paktofonika, Eldo z zespołem Grammatik, Fenomen, Fisz, Łona, Mezo czy O.S.T.R.. Oprócz zespołów, które zdobyły szerszą popularność, a co za tym osiągnęły sukces finansowy, istnieje też ogromny tzw. underground (podziemie) – zespoły tworzące dla własnej satysfakcji, szukające wytwórni i znane zazwyczaj tylko zainteresowanym. Najbardziej ciekawymi reprezentantami polskiego podziemia są Tetris, Jimson, Reno, Smarki, Zkiboj, Klimat. W 2001 roku pojawiły się pierwsze dokumenty o polskim hip-hopie - film "Blokersi" Sylwestra Latkowskiego, który zdecydowanie pokazywał nieprawdziwy obraz polskiego rapu. Sylwester latkowski za film blokersi zostal wyklety przez srodwiska hiphopowe i przyczynil sie do utrwalenia wizerunku hiphopowca jako nieudacznika zyiowego, jako hiphopowca jako człowieka ulicy, co w polskich realiach nei do końca było prawdą. , "Men In Black" - podziemny film o graffiti, oraz książka Andrzeja Budy "Historia kultury hip-hop w Polsce 1977-2002". Lata 2001-2004 to czas rywalizacji raperów. Na wolno pojedynkowali się Tede i Eldo, oraz ich ekipy - Gib Gibon Skład i Obrońcy Tytułu. Za pośrednictwem prasy walczyli Poznaniacy - Peja i Gural. Studyjny pojedynek odbyli też Mes z Warszawy i poznaniak Mezo, poróżnieni o pseudonim. Lata 2003-2004 to kolejny beef - tym razem pomiędzy Pihem i Dużym Pe, a także postępująca komercjalizacja hip-hopu - obecność w mediach i stacjach radiowych (Jeden Osiem L) i paradoksalnie coraz mniejsze nakłady płyt, spowodowane wyparciem tradycyjnych kompaktów przez format mp3. To co robi komercyjna część sceny za jaką uważane jest duża część składów z wytwórni UMC Records i Camey Squad zaczyna być nazywane terminem "Hiphopolo". Komercjalizacji nie ulegają jednak pozostałe elementy. OD roku 2005 media powoli odwracają się od Hiphopu. MTV i VIVA Polska przestają emitować programy prowadzone przez raperów, a w radiu puszcza się coraz mniej polskiego rapu. Zdaje się także następywać rozłam Hihopolo. Od zespołu Jeden Osiem L uważanego za jeden z winnych komercjalizacji Hip-Hopu, odchodzi ich lider Łukasz, stojący niewątpliwie za wielkim sukcem zespołu. Za to bardzo podobny skład Verba w swoim oświadczeniu przyznaje się do grania Popu i zmienia wytwórnię z UMC Records na My Music.